ادریس محمدی 

روزنامه نقدحال، شماره 612

این روزها بحث از منطقه آزاد و تاثیرات احتمالی آن بر سطح زندگی مردم، نقل خصوصی ترین مجالس و عمومی ترین نشست ها گردیده است. چه کسی آن را انجام داد و قرار است در فردای « منطقه آزاد » چه تحولی در منطقه رخ دهد؛ از اصلی ترین پرسش هایی است که در محافل مختلف ، خاصتا در فضای مجازی بسیار به چشم می خورد. اما در اینجا یک حلقه واسط میان پرسش اول و دوم گم شده است و گمان می رود تا این حلقه واسط مفقوده پیدا نشود؛ پروسه استقرار منطقه آزاد رو به اکمال نخواهد گذاشت. اصلی ترین پرسشی که گویا بسیاری از آن غافل هستند این است که « منطقه آزاد چگونه قرار است استقرار یابد »؟ در این ایام تعداد زیادی از مردم منتظرند که شورای نگهبان نیز مهر تایید خود را پای لایحه مصوب مجلس بزند و از روز بعد شاهد حضور دسته ای ماشین های خارجی ، سرمایه گذاران داخلی و بین المللی، توریست های آلمانی و… در منطقه باشند؟ گو اینکه عده ای منتظر تایید شورای نگهبان نیستند و از همین حالا « فتیله قیمت » مسکن، زمین و… را بالا کشیده اند. اگرچه گرانی فراگیر، دامنه ای به وسعت کل کشور را در بر می گیرد؛ اما غوغای منطقه ای که هنوز آزاد نشده، در حوالی ما سودای دیگری در سر دارد. دسته ای دیگر اما در مراحل اولیه تنظیم لایحه گیر افتاده اند! جنگ بر سر اینکه دقیقا چه کسی توانست قصرشیرین را منطقه آزاد کند؛ به عملی بیهوده مبدل گشته که جز آلوده کردن فضای منطقه و گسترش شانتاژ های مختلف، سودی در برندارد. دسته اول تحت تاثیر تبلیغات و شنیده ها قرار گرفته اند و محتمل انتظار دارند که تا سال آینده قصرشیرین نیز مانند کیش و قشم به یک قطب تجاری – گردشگری تبدیل شود و احتمالا با مساعدت برخی از کاندیداهای 98، خسروی هم بازگشایی گردد و این قطب کاربرد زیارتی هم پیدا کند! دسته دوم نیز به فکر جلب نظر افکار عمومی و اکتساب رای برای کاندید مورد حمایت خود هستند. در اثنای این تشویش آراء و افکار، آن چیزی که بیش از همه در معرض صدمه قرار می گیرد؛ همان منطقه آزاد است. چرا تا به حال کسی نپرسیده که احداث این منطقه به چه صورت است؟ چه تمهیداتی لازم است که ما شاهد رونق و فراوانی در منطقه باشیم؟ پرسش اصلی تر به این موضوع باز می گردد که دامنه منطقه آزاد تا چه ناحیه ای از استان را در بر می گیرد؟ مشخصا قصرشیرین با کشوری همسایه است که علاوه بر یک حکومت مرکزی، داری اقلیمی خود مختار می باشد که گاها بین آن دو اختلافاتی حاصل می شود و آتش آن گریبان ایران را نیز می گیرد. ما در جریان رفراندوم کوردستان عراق شاهد این امر بودیم و با بسته شدن مرزها، مردم ما نیز دچار بحران گشتند. از طرفی دیگر، عراق از ثبات نسبی چه از نظر امنیتی – سیاسی و چه از نظر اقتصادی بر خوردار نیست. بنابراین همجواری با چنین کشوری و از همه مهم تر احداث منطقه آزاد در همسایگی آن، کاری دشوار و نیازمند یک برنامه ریزی هوشمندانه است. زمانی که ما از قصرشیرین و دو مرز آن صحبت می کنیم؛ دیگر بحث به جمهوری اسلامی ایران ختم نمی شود؛ بلکه باید نگاه را بالا تر برد و از دیدی بین المللی برخوردار بود. خلاصه اینکه در بحث منطقه آزاد فقط پای قصرشیرین در میان نیست؛ بلکه آن سوی مرزها نیز ملاک است و باید مورد توجه قرار گیرد. از طرفی دیگر، زیر ساخت های این منطقه، به خصوص مرزها، باید چنان تعبیه شود که برای سرمایه گذار جذابیت داشته باشد. صاحب سرمایه باید قانع شود که در این منطقه تازه تاسیس، سرمایه گذاری کند و از این بابت تردیدی به خود راه ندهد. از مهم ترین سوالات این است که چه تدارکاتی قرار است برای این امر صورت پذیرد؟ مطمئنا یک تاجر حرفه ای از خود خواهد پرسید که « من چرا باید در قصرشیرین سرمایه گذاری کنم »؟ و باید در پاسخ به این سوال، جوابی قانع کننده بیابد. با نگاهی بسیار مختصر به مرز پرویز خان در می یابیم که دست کم از نظر ظاهری، این مرز با بحران رو به رو است. نه تنها در بحث پرویز خان، بلکه در مورد تمامی منطقه آزاد و محدوده آن و با جرات در مورد تمامی استان باید قانون « زیبایی ظاهری – کارآمدی ساختاری » رعایت گردد. گرما، گرد و غبار و زلزله های پی در پی از مهم ترین عوامل طبیعی هستند که ساکنان بومی را هم مورد آزار قرار می دهد. ” باید ” دولت و تمامی متصدیان امر، کاری کنند که موارد فوق الذکر برای توریست ها، سرمایه گذاران و خلاصه تمامی مجموعه منطقه آزاد، دافعه ایجاد ننماید. بماند که ما باید از راه آهن و حتی باند فرودگاه هم برخوردار باشیم که دسترسی به این منطقه را از همه نظر راحت کند. منطقه آزاد فقط یک نام نیست. بلکه یک عمل است که به « تصویب ختم » نمی شود. مهم چگونگی اجرای آن است و اینکه چه منافعی را برای همه مردم فراهم می آورد. باید در این باب پرسش شود که با توجه به بافت طبیعی و غیر طبیعی منطقه چگونه قرار است راه قاچاق و عقبه آن یعنی فساد گسترده بسته شود؟ باید پرسش شود که تقسیم کار در بین مردم برای جلوگیری از تمرکز سرمایه و قدرت و در نتیجه عدم شیوع رانت، اختلاس و… چگونه صورت خواهد گرفت؟ چگونه قرار است که پس از استقرار منطقه آزاد بصورت نهایی ( مهم نیست که چند سال قرار است طول بکشد! ) که متعاقب آن، هزینه ها بیش از پیش بالا می روند؛ یک کارگر ساده مایحتاج اولیه خود را تهیه کند؟ پرسش گری، سبب شفاف سازی می شود. شفافیتی که قطعا به خودِ پروسه منطقه آزاد کمک خواهد کرد. اینکه چه کسی منطقه را آزاد کرد؛ دوای در من و شما نخواهد بود.

شما هم می توانید دیدگاه خود را ثبت کنید

کامل کردن گزینه های ستاره دار (*) الزامی است -
آدرس پست الکترونیکی شما محفوظ بوده و نمایش داده نخواهد شد -

غرب دیلی | رسانه جامع غرب دیلی